ft naar mm omrekenen

Een voet is twaalf inch. In de Verenigde Staten geef je zo iemands lengte en de maat van een kamer op, en de luchtvaart meet de hoogte wereldwijd in voet, ook in volledig metrische landen.

De millimeter is de maat van technische tekeningen en productbladen: een heel aantal millimeters volstaat voor vrijwel alles wat machinaal gemaakt wordt, en er is geen decimaalteken dat bij het overtypen zoekraakt.

De factor is 304,8, en die draagt vrijwel niemand met zich mee. Afgerond op 300 zit hij er 1,6 % naast — bij kleine getallen onzichtbaar, en rond 100 ft een hele eenheid.

Dat is het getal dat je vóór het afronden wilt weten: niet de fout zelf, maar vanaf waar hij ophoudt verwaarloosbaar te zijn. Daaronder is de korte factor de verstandige; daarboven gebruik je het veld hierboven, dat pas afrondt op het moment van afdrukken.

De voet ligt sinds het internationale yard-en-pound-akkoord van 1959 metrisch vast, en in de eenheden van deze pagina komt dat uit op 304,8 mm per voet. Die definitie is exact bij afspraak — ze is niet gemeten, en ze valt ook niet te verfijnen door beter te meten. Het decimale getal hierboven is wél het hele verhaal; aan het eind is er niets weggerond.

Vóór dat akkoord verschilden de Amerikaanse en de Britse versie licht van elkaar, en oude landmeetkundige cijfers dragen de oudere definitie nog steeds mee. Buiten de landmeetkunde ligt het verschil ver onder de nauwkeurigheid waarmee wie dan ook werkt.

Eén voet is 304,8 millimeter, exact — een gedefinieerde waarde en geen afgeronde meting, sinds de internationale overeenkomst van 1959 die de voet vastlegde op 0,3048 meter. Bij bouwkundige en technische maten is millimeter vaak de eenheid waarin gewerkt wordt, precies omdat centimeter net iets te grof is voor tekeningen waar een paar millimeter verschil telt.

Een balk van 8 voet wordt zo 2.438,4 mm, een getal dat direct in een technische tekening of een CNC-programma gebruikt kan worden zonder verdere omzetting naar centimeters — millimeter is hier de werkelijke maateenheid, niet een tussenstap.

Amerikaanse plaatmaterialen en balken worden in voet en inch verkocht — een standaardplaat is 4 bij 8 voet — en wie met Nederlands gereedschap en Nederlandse maatvoering werkt, vertaalt die afmetingen het handigst direct naar millimeter: 4 voet is 1.219,2 mm en 8 voet is 2.438,4 mm.

Dat is dichter bij, maar niet gelijk aan de Nederlandse standaardplaat van 1.220 bij 2.440 mm, wat verklaart waarom een geïmporteerde Amerikaanse plaat net niet in een Nederlands rek of onder een Nederlandse zaagmal past zonder bijschaven.

Bij meubelbouw, interieurwerk en machinebouw is een halve centimeter vaak al te veel speling, en wordt er in millimeters getekend en gemeten. Een Amerikaanse specificatie in voet en inch moet dan naar millimeter omgezet worden om bruikbaar te zijn in een Nederlandse werkplaatstekening.

Een plankdikte van 3/4 voet (9 inch) komt bijvoorbeeld op 228,6 mm uit — een getal waarmee een freesbaan of zaagsnede exact ingesteld kan worden, terwijl "22,86 cm" in de praktijk minder gebruikelijk is in een technische tekening.

Amerikaanse elektrische en loodgietersspecificaties geven lengtes soms in voet op, terwijl Nederlandse installatienormen in millimeter of meter werken. Een leiding van 10 voet wordt zo 3.048 mm, wat direct te vergelijken is met een Nederlandse leidinglengte van 3.000 mm zonder tussenstap.

Bij het combineren van geïmporteerd Amerikaans installatiemateriaal met Nederlandse leidingen en fittingen is deze omzetting de eerste stap om te bepalen of de maten überhaupt op elkaar aansluiten.

Vermenigvuldig het aantal voet met 305 voor een snelle schatting — 6 voet keer 305 geeft 1.830 mm, dicht bij het exacte antwoord van 1.828,8. Voor grotere getallen loopt deze vuistregel iets op, dus is hij het betrouwbaarst tot een tiental voet.

Voor een exact getal dat in een technische tekening of een CNC-programma terechtkomt, gebruik de precieze factor 304,8 in plaats van de afgeronde 305 — het verschil van 0,2 mm per voet kan bij een lange maat oplopen tot een paar millimeter die in precisiewerk wel degelijk tellen.

Sinds 1959 is de internationale voet gedefinieerd als exact 0,3048 meter, vastgelegd door een overeenkomst tussen de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en enkele andere landen. Dat betekent dat deze omzetting nooit nauwkeuriger kan worden door beter te meten — het getal 304,8 is een afspraak, geen benadering.

Elk verschil dat je tussen twee omzettingstools ziet, komt dus voort uit afronding tijdens het weergeven van het resultaat en niet uit onenigheid over hoe lang een voet precies is.