Wat is een AI-bestand?

AI is een documentformaat dat pagina’s beschrijft en geen beeldpunten. Het bewaart vormen en coördinaten in plaats van beeldpunten en blijft daardoor scherp op elk formaat — een logo op billboardgrootte verliest niets. Het wordt gebruikt voor drukwerk, bewerken en logo's en lijntekeningen.

De extensie is .ai en de volledige naam Adobe Illustrator Artwork. Allebei zeggen ze minder dan wat het bestand kan bevatten, en daar gaat de rest van deze pagina over.

Adobe bracht het in 1987 uit.

Aan een formaat dat zo lang leesbaar is gebleven kun je iets toevertrouwen dat je over tien jaar terug wilt hebben.

Hem lezen buiten de eigen software van de leverancier leunt op het werk van andere mensen, meestal door te kijken en niet door documentatie. Dat gaat meestal goed en soms niet, en dat is precies de reden om te converteren wat je wilt bewaren.

AI bewaart zijn inhoud precies. Opnieuw opslaan verandert niets, dus je kunt het zo vaak openen, bewerken en wegschrijven als je wilt zonder dat er schade opstapelt — en dat is wat er een werkformaat van maakt in plaats van een afleverformaat.

AI draagt een alfakanaal mee, dus een logo houdt zijn zachte randen over alles wat erachter ligt in plaats van in een wit vak aan te komen.

Het kan werken in RGB en CMYK, het model dat een drukpers nodig heeft.

CMYK bepaalt of een drukkerij het bestand aanneemt, en het is het eerste wat verdwijnt bij het converteren naar een schermformaat.

Een AI-bestand is niet tot één pagina beperkt, en dat telt bij het converteren naar iets dat dat wel is: één omzetting levert één bestand op met daarin één pagina — de eerste, tenzij de omzetter je laat kiezen welke.

AI legt de onderdelen van een beeld apart neer in plaats van samengerekend — dat maakt het een werkbestand. Bijna elk formaat waarnaar het converteert legt ze samen, en dat is niet terug te draaien: bewaar het origineel met lagen.

Adobe Illustrator leest het, en de meeste programma’s van dezelfde soort ook.

Als een bestand niet opengaat ligt het zelden aan het formaat — vaker is het programma ouder dan het formaat. Converteren naar iets ouders is de betrouwbare weg eromheen, en daarvoor is de rest van deze site bedoeld.

Geen enkele browser leest het.

Dat is veruit de meest voorkomende reden om het te converteren: niet dat het formaat slecht is, maar dat de plek waar je het bestand wilt tonen het niet kan lezen.

AI is bedoeld om te openen en te wijzigen. Houd het bestand in dit formaat zolang het werk loopt, en exporteer eruit wanneer er een afgeronde versie nodig is.

De terugkerende klachten: buiten het eigen terrein is de ondersteuning ongelijk.

Niets daarvan is een reden om het formaat te mijden. Het zijn de dingen die je beter kent voordat een ervan je verrast, en dat is een andere en een nuttigere bewering.

Sinds Illustrator 9 in 2000 levert een .ai opgeslagen met de optie "PDF-compatibel bestand maken" ingeschakeld — de standaardinstelling — een geldige PDF op. De meeste ontwerpers wijzigen die instelling nooit.

Dat is het nuttigste feit over dit formaat en wordt zelden hardop gezegd. Je krijgt de illustratie zoals ze eruitzag bij het opslaan — nauwkeurig, printbaar, te bekijken in alles dat PDF leest. Wat je niet krijgt, is de bewerkbare structuur.

Een PDF-compatibele .ai bevat de tekening tweemaal. Er is de PDF-stroom, die elke lezer kan renderen, en daarnaast Illustrators eigen data met lagen, bewerkbare paden, effecten, artboards en de opbouwgeschiedenis.

Dat verklaart waarom de bestanden groot zijn, en waarom de compatibiliteitsoptie uitzetten de omvang ongeveer halveert. Het verklaart ook waarom de hernoemtruc het plaatje toont en niet het project: PDF-lezers zien alleen de PDF-helft.

Bewerken zoals de ontwerper dat zou doen. De PDF-weergave openen in een andere vectoreditor geeft paden, maar de laagstructuur, live-effecten en tekst op een pad zijn al platgeslagen tot het zichtbare resultaat.

Sommige editors — Inkscape, Affinity Designer, CorelDRAW — lezen de PDF-helft goed genoeg voor echt werk. Verwacht wel dat je iets slims opnieuw moet opbouwen in plaats van het over te nemen.

Een .ai bedt zijn lettertypen in of noemt ze alleen. Ontbreekt het lettertype op de machine, dan komt er iets anders voor in de plaats en veranderen de letterbreedtes — wat bij een logo betekent dat het woordmerk simpelweg fout is.

De gangbare bescherming is tekst omzetten naar contouren voordat het bestand wordt overgedragen: elke letter wordt een vorm. Dat garandeert het uiterlijk en maakt de tekst permanent onbewerkbaar. Bewaar in dat geval beide versies.

Illustrator-bestanden voor drukwerk zijn meestal CMYK en dragen vaak een specifieke Pantone-steunkleur. Omzetten naar een schermformaat brengt dat naar RGB, en sommige kleuren zijn niet exact weer te geven.

Het zichtbare effect concentreert zich op verzadigd cyaan, diepblauw en sterk oranje, die iets doffer uitkomen. Er is niets fout gegaan — stuur het origineel naar de drukker.

Illustrator-bestanden kunnen meerdere artboards bevatten — losse canvassen in één document, gebruikt voor logovarianten, een set iconen, of elke advertentiegrootte.

Omgezet naar PDF worden dat pagina’s, en omgezet naar een rasterformaat nemen de meeste tools alleen de eerste. Levert een omzetting één beeld op waar je er zes verwachtte, dan is dit de reden.

Adobe heeft het .ai-formaat nooit gepubliceerd. Alles wat andere software erover weet, komt uit de gedocumenteerde PDF-helft plus reverse engineering van de rest.

Dat is hetzelfde probleem als bij camera-raw: een privéformaat gelezen op basis van afleiding. Het verschil is dat de PDF-compatibiliteitslaag iedereen een gedocumenteerde route naar de illustratie geeft.

Bestanden van vóór Illustrator 9 zijn niet PDF-compatibel, want die functie bestond nog niet. Die zijn PostScript-gebaseerd en gedragen zich als EPS — hernoemen naar .pdf levert een fout op.

Illustrator zelf opent ze nog, net als sommige vectoreditors. Dateert een bestand van vóór 2000 en leest niets moderns het, dan is dat de verklaring, geen beschadiging.

SVG voor het web — vector zoals het origineel, scherp op elke grootte, direct gerenderd door elke browser. PDF voor drukwerk of doorsturen, wat niets verliest omdat het al de helft van het bestand is.

PNG op een royale grootte voor plaatsing in een document of presentatie. Bewaar de .ai in elk geval: het is de enige versie die de lagen, artboards en bewerkbare opbouw nog vasthoudt.