NEF naar JPG omzetten

Elke Nikon schrijft op het moment van de opname een complete JPEG in de NEF. Dat is wat het schermpje toont, wat een bestandsbrowser als miniatuur gebruikt, en bij moderne toestellen is het de volledige pixelafmeting van de sensor. Ze eruit halen vergt geen decoder — het is al een plaatje, met een raw-bestand eromheen.

Dat is wat deze pagina doet. Ze doorzoekt de NEF op ingesloten JPEG’s, controleert elk exemplaar en geeft de grootste terug qua pixelaantal. Wat ze niet doet is demozaïeken: kleur reconstrueren uit het Bayer-raster met een toonkromme en kleurprofiel is een ander en veel groter karwei, en daar zijn NX Studio, Lightroom en darktable voor.

Nikon schrijft NEF sinds 1999, langer dan elk ander formaat in deze groep, en een werkarchief overspant vaak een D70, een D750 en een Z6. Die bestanden heten allemaal NEF en zijn intern niet hetzelfde. Sensorresolutie, bitdiepte, compressieschema en — het deel dat hier telt — de grootte van de ingesloten voorbeeldfoto zijn allemaal veranderd over die periode.

Recente toestellen sluiten een volledige-resolutie JPEG in, dus de uitgehaalde foto heeft dezelfde pixelafmeting als de raw. Oudere sloten iets kleiners in. Niets waarschuwt van tevoren welke het is, dus controleer bij een gemengd archief de afmetingen van een paar resultaten voordat je aanneemt dat de hele set op volledige grootte kwam.

Camera’s sluiten meestal meer dan één JPEG in: een kleine voor de bestandsbrowser, soms een middelgrote, en de grote weergave. De extractor houdt de grootste boven 640 bij 480 aan en negeert al het kleinere, want iemand een miniatuur van 160 bij 120 geven en dat een omzetting noemen is erger dan zeggen dat het niet lukte.

Bij de oudste Nikon-bestanden is die grens soms het hele verhaal — het bestand heeft een voorbeeld en het is te klein om bruikbaar te zijn, dus meldt de omzetting een mislukking. Dat is de juiste uitkomst; de volgende stap is een raw-ontwikkelaar, die de sensordata leest en zich niet bekommert om hoe het voorbeeld eruitziet.

Nikon biedt verschillende manieren om sensorwaarden op te slaan: ongecomprimeerd, verliesvrij gecomprimeerd, een verliesgevende modus die vaak visueel verliesvrij genoemd wordt, en bij de Z8 en Z9 de High Efficiency-opties die bestandsgroottes flink verkleinen. Welke gebruikt is heeft echt effect op bestandsgrootte en op hoeveel latitude overblijft.

Niets daarvan verandert deze omzetting, want de sensordata wordt niet gelezen. Het ingesloten voorbeeld staat er als gewone JPEG naast, ongeacht hoe de raw is verpakt.

De werkwijze die hier past is wat de meeste fotografen al informeel doen: alles bekijkbaar maken, bepalen wat ertoe doet, en dan zorgvuldig werk doen aan de paar beelden die dat verdienen. Uitgehaalde JPG’s zijn perfecte proeven — het is de eigen weergave van de camera, wat de klant op het schermpje zag.

De NEF-bestanden blijven waar ze zijn. Omzetten levert een tweede bestand op en verbruikt niets, dus er is geen migratiebeslissing te nemen en niets om later te betreuren.

De Picture Control ligt vast. Is een beeld in zwart-wit geschoten, dan is de JPG zwart-wit en is de kleur er niet uit terug te halen — de kleur zit in de NEF. Een verkeerde automatische witbalans onder gemengd licht ligt evenzo vast, en dat corrigeren in een 8-bit JPEG kost meer dan corrigeren tegen 14-bit sensordata.

Highlight-herstel is het duidelijkste geval. Een lucht die in het uitgehaalde voorbeeld helemaal wit is heeft in de NEF vaak nog detail, omdat het voorbeeld met een toonkromme is weergegeven die het afkapte.

Omdat het voorbeeld al een JPEG is, zou het byte voor byte overgedragen kunnen worden, metagegevens en al, wat dit het enige paar op de site maakt waar de opnamegegevens bewaren überhaupt mogelijk is. Het is niet wat er standaard gebeurt. "Metagegevens verwijderen" staat aan, het EXIF-blok wordt eruit gesneden, en de JPG’s die je verstuurt dragen geen lens, geen belichtingscijfers en geen coördinaten.

Die standaard bestaat omdat locatiegegevens verder reizen dan bedoeld. Zet de optie uit voor een klantenset en laat hem staan voor iets dat openbaar wordt. Het ICC-kleurprofiel blijft in beide gevallen behouden.

Extractie is goedkoop. Er is geen decoder nodig en, voor een JPG-doel op standaardinstellingen, ook geen encoder — het voorbeeld wordt gevonden en gekopieerd. Dat is waarom een set die een raw-ontwikkelaar een uur zou kosten hier in een fractie daarvan klaar is, en waarom er geen daglimiet is om omheen te werken — de batch neemt honderd bestanden per keer, en een set van vierhonderd beelden is vier drops.

De gratis laag accepteert bestanden tot 100 MB elk. Een ongecomprimeerde D850-NEF is rond de 90 MB, het dichtste wat in deze bundel bij de grens komt; verliesvrij gecomprimeerde bestanden van dezelfde camera zijn ruwweg de helft daarvan.

De omzetting gebeurt in de browser. Voor een fotograaf is dat geen abstract voordeel — een ongepubliceerde reportage, een bruiloft die nog niet geleverd is, een commerciële set onder embargo — niets ervan wordt geüpload, want er is nergens naartoe te uploaden.

Het betekent ook dat het gereedschap werkt op een laptop in een hotel met slechte wifi, op een machine waar je geen software mag installeren, en op een luchthaven waar je liever geen negentig gigabyte over een gedeelde verbinding duwt.