TIFF naar JPG omzetten

TIFF is ouder dan het web en is er nooit door opgepikt. Geen enkele browser toont er een — Chrome niet, Safari niet, Firefox niet — en de meeste telefoons geven ook geen voorbeeld. Het formaat leeft voort op de plekken waar het voor bedacht is: scanners, faxsystemen, medische beeldvorming, professioneel drukwerk en langlopende archieven, waar precisie zwaarder weegt dan gemak.

Daarom loopt een TIFF die per mail binnenkomt vast. Windows en macOS tonen hem meestal nog wel in hun eigen voorbeeldvenster, alleen betekent doorsturen, uploaden naar een formulier of in een document zetten dat de persoon aan de andere kant niets ziet. JPG heeft de omgekeerde eigenschap: het is het breedst leesbare beeldformaat dat er ooit geweest is.

TIFF wordt geregeld helemaal zonder compressie bewaard, en dat is met opzet — een archief wil elke beeldpunt precies zoals hij gescand is. Het gevolg is dat één A4’tje op scanresolutie twintig of dertig megabyte kan zijn, en dat een scan van tien pagina’s in zijn eentje boven de meeste bijlagelimieten uitkomt.

Dezelfde pagina als JPG op goede kwaliteit is doorgaans één tot drie megabyte. Dat is geen marginale verbetering; het is het verschil tussen een document dat je kunt versturen en een dat je niet kunt versturen. Gaat de scan naar een persoon en niet een archief in, dan is deze omzetting vrijwel altijd de goede zet.

Scanners maken vaak één TIFF met elke pagina van een document erin, want het formaat staat dat toe. JPG niet: één bestand, één plaatje, geen uitzonderingen. Een scan van tien pagina’s omzetten naar JPG levert pagina één op en laat de rest stilzwijgend achter, en dat is hier de mislukking die mensen het vaakst overkomt.

Heb je een TIFF met meerdere pagina’s en wil je het document heel houden, zet hem dan om naar PDF. PDF kent pagina’s, is net zo breed leesbaar als JPG, en is meestal wat een gescand document van meet af aan had moeten zijn. Kijk in een voorbeeldvenster naar het aantal pagina’s als je niet zeker weet wat je hebt.

TIFF is normaal gesproken verliesvrij en JPG niet, dus er verdwijnt detail. Bij een gescand tekstdocument op de standaardkwaliteit is dat in wezen onzichtbaar — de letters blijven scherp en de pagina ziet eruit als de pagina. De compressie valt pas op bij nauwkeurig kijken of na afdrukken op groot formaat.

Moet de kopie zorgvuldig gelezen worden, netjes afgedrukt worden of als vastlegging bewaard blijven, zet de kwaliteit onder het resultaat dan hoger, of zet om naar PNG: die is verliesvrij zoals TIFF, gaat nog steeds overal open, en levert een veel kleiner bestand op dan een ongecomprimeerde TIFF zonder ook maar iets weg te gooien.

Bedenk wat mensen werkelijk in handen hebben als ze hiernaar zoeken. Een brief uit het ziekenhuis. Post van een advocaat. Een letselschadedossier. Een scan van een paspoort of een uittreksel uit de burgerlijke stand, verstuurd door een kantoor dat nog een faxapparaat heeft staan. De categorie helt zwaar over naar documenten die niet op een onbekende website thuishoren.

Deze pagina leest de TIFF en schrijft de JPG volledig binnen je browser, met code die de pagina heeft opgehaald. Er wordt niets verzonden, er is geen account, en er is geen wachtrij. Het werkt ook met de verbinding verbroken zodra de pagina geladen is, en dat is een redelijk ding om te doen met een document dat je liever helemaal niet online hebt.

TIFF is minder een formaat dan een familie. De gewone gevallen — ongecomprimeerd, LZW, PackBits en Deflate — worden zonder moeite gelezen, en samen dekken ze bijna alles wat een scanner of een kantoor voortbrengt.

De lastige zijn de specialistische varianten: JPEG-in-TIFF uit sommige camera’s, CMYK-bestanden uit een drukwerkstroom, en wetenschappelijke beelden met 16 bits per kanaal. Waar een bestand niet gelezen kan worden krijg je een duidelijke foutmelding en geen verminkt plaatje, en dat is de eerlijke uitkomst — een omzetting die stilletjes grijs teruggaf zou erger zijn.

Een TIFF uit een drukwerkstroom is vaak CMYK, het inktmodel met vier kleuren waar een pers in werkt. JPG op het web is RGB, het lichtmodel met drie kleuren waar een scherm in werkt, en die twee beschrijven niet dezelfde verzameling kleuren.

De omzetting brengt het beeld naar RGB, en dat moet gebeuren wil het überhaupt ergens getoond worden. Diepe cyaantinten en volle zwarten zijn de plek waar de verschuiving zichtbaar wordt. Was kleurnauwkeurigheid de reden dat het bestand een TIFF was, dan moet het een TIFF blijven en als zodanig naar de drukker.

Sleep de hele stapel erin. Elke TIFF wordt zijn eigen JPG en ze komen terug als ZIP, en dat past bij het gewone geval: een kantoorscanner die per pagina één bestand heeft gemaakt.

Omdat het werk op je eigen machine gebeurt is de praktische grens geheugen en geen abonnementsvorm. Ongecomprimeerde TIFF’s zijn de zwaarste bestanden op deze site, dus een map met scans van dertig megabyte doe je beter met vijftig tegelijk dan met vijfhonderd.

Vergroters en op drukwerk gerichte beeldprogramma’s schrijven TIFF omdat er niets wordt weggegooid — een vier keer vergrote foto komt dus terug als ongecomprimeerd bestand van ruim boven de 100 MB. Dat hangt aan geen enkele mail, uploadt naar vrijwel geen portaal en opent in geen browser, en zit dus vast op precies het punt waar iemand ernaar wil kijken.

JPG is het juiste antwoord als de vergroting af is en alleen nog bij een mens moet aankomen — reken op een paar megabyte zonder zichtbaar verschil op het scherm. Moet de afbeelding daarentegen nog door bewerking, drukwerk of nog een ronde vergroten, zet hem dan om naar PNG in plaats van hier, zodat het gewonnen detail de reis overleeft.

Een TIFF uit een scanner draagt tags: het apparaat, de resolutie waarop gescand is, de datum, soms de software en de machinenaam van degene die scande. Daarvan haalt niets de JPG — de omzetting werkt op de gedecodeerde pixels en de encoder schrijft geen enkele tag.

De JPG komt dus anoniem aan, wat goed uitkomt als het document ergens heen moet. De oorspronkelijke TIFF houdt alles: gaat dat bestand zelf de deur uit, reken dan niet op deze pagina om het te schonen.