t naar st omrekenen

Een ton is 1.000 kilogram, en niet de Amerikaanse *short ton* (907 kg) of de Britse *long ton* (1.016 kg). Waar het verschil telt schrijf je «metrische ton».

Een stone is veertien pound. Het lichaamsgewicht wordt zo uitgedrukt in het Verenigd Koninkrijk en in Ierland en vrijwel nergens anders, dus elk Brits gewicht moet eerst vertaald worden voordat het iets zegt.

De factor is 157,473044, en die draagt vrijwel niemand met zich mee. Afgerond op 157 zit hij er 0,3 % naast — bij kleine getallen onzichtbaar, en rond 1.000 t een hele eenheid.

Dat is het getal dat je vóór het afronden wilt weten: niet de fout zelf, maar vanaf waar hij ophoudt verwaarloosbaar te zijn. Daaronder is de korte factor de verstandige; daarboven gebruik je het veld hierboven, dat pas afrondt op het moment van afdrukken.

Deze pagina rekent met de metrische ton, en die is hier 157,47304 st. De Amerikaanse short ton is 142,85714 st, 9,3 % minder; de Britse long ton 160 st, 1,6 % meer.

Waar het cijfer vandaan komt bepaalt bijna altijd welke van de drie bedoeld is: vracht, scheepvaart en emissiecijfers rekenen vrijwel overal metrisch, de short ton hoort bij de Amerikaanse industrie en de long ton leeft voort in oudere Britse bronnen. Waar het ondubbelzinnig moet zijn schrijf je „metrische ton" — de enige van de drie namen die niet voor een van de andere door kan gaan.

Eén stone is precies 14 pounds, en de pound ligt sinds het internationale yard-en-pound-akkoord van 1959 metrisch vast. In de eenheden van deze pagina is dat 0,00045359237 t per pound en 0,00635029318 t per stone — afgesproken getallen, geen gemeten, en daarom breken hun decimalen af in plaats van door te lopen.

Een eigen metrische definitie heeft de stone nooit gekregen; hij erft die van de pound, 14 keer achter elkaar. Dat zegt ook waar je hem tegenkomt: het Verenigd Koninkrijk en Ierland geven lichaamsgewicht zo op en vrijwel niemand anders, dus een cijfer in stone heeft meestal een grens over moeten voordat het hier belandde.

Eén ton is 157,473 stone, dus vermenigvuldig je het aantal ton met dat getal om stone te krijgen: 1,5 ton wordt 236,2 stone. Dit is een ongewone combinatie — ton is de eenheid voor voertuigen en bulkgoederen, stone is bijna uitsluitend een lichaamsgewichtseenheid — en de omzetting komt daardoor vooral voor in specifieke, minder alledaagse situaties.

De meest voorkomende reden om deze omzetting te gebruiken is het vergelijken van het gewicht van een groot object (zoals een voertuig of dier) met een menselijk lichaamsgewicht, waarbij de Britse context stone als referentiepunt gebruikt.

Een volwassen paard weegt gemiddeld ongeveer 0,5 ton, wat neerkomt op ruim 78 stone — een vergelijking die in de Britse paardenwereld soms gemaakt wordt om het gewicht van een paard te relateren aan het gewicht dat een jockey plus uitrusting eraan toevoegt, ook in stone uitgedrukt.

Bij Britse landbouwrapportages die het gewicht van vee zowel in tonnen (voor de totale veestapel) als incidenteel in stone (voor een individueel dier, in vergelijking met een menselijk gewicht) noemen, is deze omzetting de brug tussen de twee schalen.

Journalistieke stukken die een opmerkelijk zwaar object of dier beschrijven, vertalen het gewicht soms naar stone om het voor een Brits publiek invoelbaar te maken — "een blauwe vinvis weegt tot 150 ton, ofwel bijna 23.621 stone" is een vergelijking die het astronomische gewicht relateert aan iets dat een lezer kan bevatten: het eigen lichaamsgewicht vermenigvuldigd met een onvoorstelbaar aantal.

Deze omzetting komt dus vaker voor in populairwetenschappelijke of journalistieke tekst dan in technische specificaties, waar de combinatie van ton (metrisch, industrieel) en stone (imperiaal, lichaamsgewicht) juist ongebruikelijk is.

De betrouwbaarste route is via kilogram: vermenigvuldig het aantal ton met duizend om kilogram te krijgen, en deel dat door 6,35029 om bij stone uit te komen. 2 ton wordt zo 2.000 kg, gedeeld door 6,35029 is ongeveer 314,9 stone.

Direct rekenen met de factor 157,473 werkt ook, maar de tussenstap via kilogram is makkelijker te controleren op plausibiliteit, omdat kilogram de eenheid is waarin de meeste mensen al een gevoel voor grote gewichten hebben.

Vermenigvuldig het aantal ton met 157 voor een snelle benadering in plaats van de exacte factor 157,473 te onthouden — 3 ton keer 157 geeft 471, dicht bij het exacte antwoord van 472,4 stone. Voor de meeste doeleinden, zoals een journalistieke vergelijking, is die precisie ruim voldoende.

Voor een exacte waarde in een technisch of wetenschappelijk stuk, gebruik de volledige factor of reken via kilogram zoals hierboven beschreven, in plaats van de afgeronde vuistregel te vertrouwen.

Van stone naar ton deel je door 157,473: 236,2 stone wordt weer ongeveer 1,5 ton. Deze richting is nuttig wanneer een groot gewicht in stone is uitgedrukt (bijvoorbeeld in een oud Brits document of een journalistiek stuk) en je het naar het gangbare metrische ton wilt vertalen voor een internationaal publiek.

Beide richtingen zijn afgeleid van dezelfde vaste verhouding tussen de metrische ton en de Britse stone — er is geen precisieverlies in de rekensom zelf, alleen de gebruikelijke afronding die bij het presenteren van een leesbaar getal hoort.