TIFF naar JXL omzetten

De reden dat dit paar veel gezocht wordt, is een goede: JPEG XL is echt een sterke archiefkandidaat. Het bewaart tot 32 bits per kanaal, kent een echte verliesvrije modus, verwerkt breed kleurbereik en comprimeert beter dan al het andere in zijn klasse.

Niets daarvan bereikt je via deze converter, want de pijplijn ertussen is 8-bit RGB en de encoder wordt aangestuurd door een kwaliteitsgetal. Wat je krijgt is een klein, goed ogend, lossy afgeleide bestand — bruikbaar voor veel dingen en geen master. Blijft de collectie ertoe doen, houd de TIFF dan aan en behandel wat hieruit komt zoals een JPG van dezelfde scan.

De kwaliteitsregeling loopt tot 100 en de encoder gedraagt zich anders bovenaan het bereik. Gemeten via de eigen encoder van deze site op een testbeeld van 256 bij 256: bij de standaard 82 kwam een verloop terug met 73.647 van de 262.144 samples veranderd, in het ergste geval met 21 niveaus. Op 100 waren dat 334 samples, geen enkele meer dan één niveau af.

Dat is nagenoeg verliesvrij en niet verliesvrij, en dat onderscheid telt voor een archief en niet voor een bewijs. Praktisch: laat het op 82 staan voor iets dat je alleen bekijkt, zet het op 100 als het bestand later opnieuw wordt gecodeerd, en noem het resultaat nooit een verliesvrije kopie in een catalogusrecord.

Veel TIFF’s zijn 16-bit — dat is nagenoeg het hele punt van scannen naar TIFF, en het geeft een scan speelruimte voor niveaus en curven achteraf. De lezer hier decodeert 16-bit bestanden correct en geeft vervolgens 8 bits per kanaal door, met behoud van het hoge byte van elk sample. Gemeten op een 16-bit grijswaarden-TIFF: een opgeslagen waarde van 30.000 komt aan als 117.

Op een afgewerkt beeld ziet niemand het verschil, want een scherm toont acht bits en het oog doet niet beter. Op een bewerkmaster is het het hele verschil: het vloeiende 16-bit verloop dat een zware curve-aanpassing overleeft, is precies wat is weggegooid.

Een TIFF uit een drukworkflow is vaak CMYK met een ingesloten ICC-profiel, en dat maakt het samen drukbaar. De lezer hier zet CMYK om naar schermkleur met een vaste formule in plaats van via het ingesloten profiel, dus het resultaat is herkenbaar dezelfde afbeelding in net iets verkeerde kleuren.

Het profiel zelf reist ook niet mee. Elke beeldomzetting op deze site decodeert naar ruwe pixels en codeert opnieuw, dus ICC, EXIF, XMP en IPTC-blokken vallen allemaal weg — onvoorwaardelijk. Voor een drukbestand is dat een echt verlies en de tweede reden om dit geen archiefmigratie te noemen.

TIFF bevat meer dan één afbeelding per bestand, en documentscanners gebruiken dat voortdurend. JPEG XL zoals dit produceert er één. De lezer neemt de eerste pagina en stopt, zonder foutmelding en zonder iets in de interface dat zegt dat er meer pagina’s waren.

Dat is de manier waarop deze omzetting een hele collectie tegelijk stilletjes fout kan laten gaan, en het is de moeite waard vooraf te controleren. Komen de TIFF’s van een documentscanner, open dan eerst een paar. Splitsen is een regel werk in ImageMagick.

Aanzienlijk kleiner, want het startpunt is ongecomprimeerd. De eigen voorbeelden van deze site op 480 bij 320 zijn 615.400 bytes als TIFF in elk geval; als JXL op standaardkwaliteit zijn ze 7.240 bytes voor de foto, 13.252 voor het schermachtige tafereel en 5.016 voor de vlakke grafiek.

Het fotografische cijfer is het interessante: 7.240 bytes is de kleinste van elk formaat in die steekproef, onder WebP’s 14.700 en AVIF’s 17.599. JPEG XL is echt de sterkste codec van de drie op continue toon bij deze kwaliteit.

Hier verliest JPEG XL, en daarom staat het formaat als niche gemarkeerd in plaats van gangbaar. Browserondersteuning is gedeeltelijk in plaats van universeel, dus een .jxl is geen bestand om op een webpagina te zetten of te versturen zonder eerst te controleren. GIMP en ImageMagick lezen het; Photoshop heeft een plug-in nodig.

Dat beperkt eerlijk gebruik tot twee situaties. De eerste is een gesloten workflow — je eigen tooling, je eigen opslag. De tweede is iemand die bewust experimenteert, met het origineel veilig elders bewaard. Alles dat door iemand geopend moet worden met wie je niet gesproken hebt, hoort een WebP, JPG of PNG te zijn.

Was het doel een kleinere archiefkopie die exact blijft, dan is TIFF naar PNG de eerlijke versie van dat idee: PNG is verliesvrij binnen acht bits, elke software ter wereld leest het, en op vlakke gescande inhoud is het vaak zelfs kleiner dan een lossy bestand van hoge kwaliteit.

Was het doel publiceren, dan werkt TIFF naar WebP in elke browser en is TIFF naar AVIF kleiner op vlak gescand materiaal. Was het doel de scan naar iemand sturen, dan is TIFF naar PDF of TIFF naar JPG wat ze verwachten. En was het doel een echte archiefmaster, dan is het correcte antwoord het minst populaire: de TIFF die je al hebt, is de archiefmaster.

utif2 decodeert de TIFF en libjxl, gecompileerd naar WebAssembly, schrijft de JXL, beide alleen opgehaald wanneer nodig. Niets van het bestand steekt de netwerkgrens over, wat de praktische reden is dat een archief deze pagina kan gebruiken op ongepubliceerd of beperkt materiaal. De gratis limiet is 100 MB per bestand.

Batches werken op dezelfde manier: sleep een map erin, elk bestand krijgt zijn eigen voortgangsregel, de resultaten komen terug als ZIP. JPEG XL-codering is niet zo traag als AVIF maar ook niet direct, dus een grote run start je en laat je lopen.