RAF naar JPG omzetten

Een filmsimulatie is een weergave, geen opname. De sensor legt licht vast; de processor van de camera maakt daar Classic Chrome of Acros van door de eigen kleurwetenschap, toonkrommes, korrel en colour-chrome-effecten van Fujifilm toe te passen. Open de RAF in software van een andere fabrikant en niets daarvan is al gebeurd — de software moet het X-Trans-bestand zelf demozaïeken en zijn eigen benadering van de simulatie toepassen.

De JPEG die de camera bij opname insloot heeft dat allemaal al gehad. Daarom levert het uitpakken ervan het beeld op dat je kadreerde en goedkeurde, en waarom deze route specifiek bij Fujifilm niet de mindere optie is. Kocht je de camera om hoe zijn bestanden eruitzien, dan is de camera het ding dat ze er zo liet uitzien.

Vrijwel elke andere sensor in deze bundel gebruikt een Bayer-kleurfilterarray: een herhalend twee-bij-twee patroon van rood, groen en blauw. Decennia demozaïekonderzoek gaan daarvan uit. Het X-Trans van Fujifilm gebruikt een zes-bij-zes patroon met een minder regelmatige verdeling, gekozen omdat het moiré goed genoeg onderdrukt om het optisch laagdoorlaatfilter weg te laten en wat scherpte te winnen.

De prijs is dat generiek demozaïeken niet werkt. Omzetters hebben X-Trans-specifieke code moeten schrijven, en de resultaten worden al jaren bediscussieerd — uitgesmeerd gebladerte, een wormachtige textuur in fijn detail, en een schilderachtige weergave van gras en bladeren zijn klachten die Fujifilm-fotografen over diverse versies van diverse omzetters hebben geuit. Uitpakken omzeilt de hele discussie, want de camera heeft het bestand al gedemozaïekt met het algoritme dat voor zijn eigen sensor is ontworpen.

CR2, NEF, ARW, ORF en DNG zijn allemaal TIFF-afgeleiden, dus een tool die TIFF-structuur kan doorlopen vindt daar meestal zijn weg in. RAF niet — het is de eigen container van Fujifilm, herkenbaar aan de letterlijke tekst FUJIFILM aan het begin van het bestand, met een eigen indeling erin.

Deze omzetter behandelt hem om een onopvallende reden: in plaats van containerstructuren te ontleden scant hij het hele bestand op JPEG-startmarkeringen, valideert elke kandidaat en houdt de grootste boven 640 bij 480 aan. Dat werkt identiek op een TIFF-gebaseerde CR2 en op een RAF, wat hier meer waard is dan een elegante parser die vijf van de zeven formaten aankan.

Belichting. De uitgepakte JPEG is 8-bit met de toonkromme al toegepast, dus een uitgeknipte hooglicht is weg en een schaduw twee stops opgelicht valt uit elkaar. De RAF bevat 14-bit sensormetingen en beide zijn daaruit herstelbaar in Lightroom, Capture One of darktable.

Het andere geval is een andere simulatie willen dan die waarmee je filmde. Fujifilms eigen X RAW Studio en de Fujifilm-profielen van Capture One kunnen een andere look op de rawdata toepassen — X RAW Studio doet dat opvallend genoeg met de eigen processor van de camera, wat de enige manier is om een exact resultaat te krijgen. Filmde je Provia en wenste je Acros, dan is dat waar je heen moet; deze pagina geeft je altijd alleen Provia.

Veel Fujifilm-fotografen zetten de camera zo dat er naast elke raw ook een JPEG wordt opgeslagen, precies om deze reden: de camera-JPEG is het eindproduct en de raw is verzekering. Het is een goede gewoonte en kost wat kaartruimte.

Deze pagina is wat je nodig hebt op de dag dat je het vergat, of op de kaart die op alleen-raw stond, of wanneer iemand je RAF-bestanden geeft zonder JPEG’s. Het beeld zit in het bestand; het zat er altijd al in. Er gaat niets verloren doordat je de instelling niet inschakelde.

Alles. Uitpakken leest het bestand en schrijft een nieuw bestand; de RAF blijft ongewijzigd, met alle sensordata, en kan later ontwikkeld worden als een beeld toch meer blijkt te betekenen dan het leek.

Dat is de moeite waard om te zeggen, want de natuurlijke aanname bij een omzetter is dat er iets is verbruikt of afgewaardeerd. Hier blijft het rawbestand een negatief in de la, en de JPG is een afdruk gemaakt van de preview die de camera al had geproduceerd.

Omdat de JPEG gekopieerd wordt in plaats van opnieuw gecodeerd, kan het EXIF-blok intact blijven: lens, brandpuntsafstand, diafragma, sluitertijd, ISO, opnametijd en elke GPS-coördinaat van een gekoppelde telefoon. De gebruikte filmsimulatie staat daar meestal ook in, handig als je je later probeert te herinneren wat een bepaalde look opleverde. Of het bewaard blijft, bepaal je zelf — "Metagegevens verwijderen" staat standaard aan, dus tenzij je het uitzet komt de JPG zonder aan.

Laat de standaard staan voor beelden die publiek gaan en de locatie reist niet mee. Zet hem uit als de simulatietag is wat je zoekt, of als de set naar iemand gaat die de opnamedata nodig heeft. Wat nooit verdwijnt is het ICC-kleurprofiel, en op een breed-gamut-bestand is dat het verschil tussen de kleuren die de camera bedoelde en een verschoten versie ervan. Een maximale breedte instellen was vroeger de manier om de rest te strippen; dat werkt alleen door het beeld opnieuw te coderen, en daar is nu geen reden meer voor.

Sleep de hele selectie erin en neem de klaargezette set als ZIP. Bij een JPG-doel met de standaardinstellingen wordt er niets gedecodeerd en niets gecodeerd — de preview wordt gevonden en gekopieerd — dus het werk is beperkt door hoe snel de bestanden gelezen kunnen worden.

De gratis laag accepteert invoer tot 100 MB per bestand. Een RAF van 40 megapixel uit een X-T5 valt daar comfortabel binnen. Een ongecomprimeerd beeld uit een GFX-body van 102 megapixel niet — dat is zo’n 180 MB bij 14 bits — dus die bodies moeten op gecomprimeerde RAF staan, wat sowieso de verstandige instelling is.

De omzetting draait in de browser: de RAF wordt lokaal gelezen, lokaal gescand en de JPG lokaal geschreven. Er wordt op geen enkel moment iets verzonden, wat het verschil is tussen een omzetter die je op een betaalde klus kunt gebruiken en een die niet kan.

Het betekent ook dat het werkt op een machine waar je X RAW Studio of Capture One niet kunt installeren — een werklaptop, een geleende computer, een tablet met een kaartlezer — en het werkt met de verbinding verbroken, want er is niets voor het netwerk te doen.