MOV naar MKV omzetten

Niemand verzamelt met opzet QuickTime-bestanden. Een Canon of Sony schrijft MOV weg op de kaart, een iPhone doet hetzelfde, Final Cut exporteert het standaard. Het formaat komt met de apparatuur mee, en het komt met Apples idee mee van hoe video verpakt hoort te worden.

Dat is geen probleem zolang alles verderop een Mac is, en een probleem zodra dat niet meer zo is. Een Jellyfin-server op Linux, een Kodi-doosje onder de tv, een NAS met een transcodeplugin — die behandelen Matroska als thuisformaat en QuickTime als iets dat eerst geïmporteerd moet worden. Eén open container kiezen voor de hele verzameling is een echte beslissing, en deze pagina is daarvoor geschreven.

Voor een MP4 met gewone H.264-stream erin is remuxen naar MKV met MKVToolNix het juiste antwoord: kopiëren zonder heromzetten, in een paar seconden. Dat argument gaat hier niet op, want een MOV rechtstreeks van een camera bevat vaak ProRes, HEVC of 10-bit H.264 — precies de codecs waar een mediaspeler op vastloopt.

Remuxen zou trouw zijn aan die stream, en trouw is hier het probleem. Deze omzetting decodeert en herkodeert naar H.264 op High profile met AAC-geluid, de combinatie die op vrijwel elke hardware-decoder afspeelt. Eén generatie kwaliteitsverlies is de prijs voor een bestand dat überhaupt afspeelt.

Een telefoon filmt staand en schrijft een vlag weg die zegt hoe ver het beeld gedraaid moet worden. MOV en MP4 dragen die vlag allebei mee en vertrouwen erop dat de speler hem leest — vandaar dat hetzelfde filmpje in het ene programma rechtop staat en in het andere op zijn kant. Matroska heeft er wel een veld voor, maar te veel spelers negeren de waarde om er nog op te durven vertrouwen.

Daarom draait deze omzetting de beelden echt tijdens het herkoderen: de MKV bevat een rechtopstaand beeld zonder vlag. Dat is trager dan een getal doorgeven, en het is duurzamer — een bestand dat rechtop staat in zijn pixels kan niet scheef getoond worden door software die nooit iets van rotatiematrices heeft geleerd.

MKV kan zoveel audiosporen bevatten als een release nodig heeft, zachte ondertitels die aan- en uitgezet kunnen worden, hoofdstukmarkeringen, bijlagen en meerdere videostreams naast elkaar. Het is sinds 2002 een open specificatie zonder eigenaar, en dat is grotendeels waarom het de archiefstandaard is geworden.

Wat hier overkomt is beeld en geluid. Ondertitelsporen, hoofdstukmarkeringen en de tijdcode die een camera wegschrijft worden niet gelezen, dus een MKV op deze manier gemaakt is een schoon bestand met één beeld- en geluidsspoor, geen volledig ingericht mediatheekobject. MKVToolNix kan er achteraf ondertitel- en hoofdstuksporen aan toevoegen zonder één beeldje aan te raken.

ProRes is de gewone boosdoener. Final Cut Pro, een Atomos-recorder en de meeste cinemacamera’s schrijven het weg, en geen browser biedt een ProRes-decoder — de omzetting stopt met een melding dat er niets in het bestand omgezet kon worden en dat er mogelijk een codec ontbreekt.

De melding gaat over de decoder, niet over het bestand, want het bestand is prima. Exporteer een H.264- of HEVC-versie vanuit de software die de ProRes maakte, of doe de hele klus in een desktopencoder. Een browser kan geen codec verzinnen die het besturingssysteem niet heeft.

Omdat dit een echte herkodering is, is de kwaliteitsband geen versiering. Ze wordt vertaald naar een streefbitrate per resolutie: op 1080p ongeveer 1,8, 3 en 6 megabit per seconde, op 4K ongeveer 6,7, 11,2 en 22,4. Voor het exemplaar dat je bewaart is de hoge band de extra ruimte waard, want alles wat je er later mee doet wordt hiervan gemaakt.

Resolutie gaat alleen omlaag, en 4K terugbrengen naar 1080p levert meestal meer op dan de kwaliteitsband bij dezelfde grootte verlagen. Het scheelt ook werk op de server: een mediadoosje dat anders elk beeldje bij elke weergave zou moeten schalen krijgt nu een bestand op de resolutie waarop het toch getoond wordt.

Geen enkele browser speelt Matroska af, en dat gaat niet veranderen. Alles wat je wilt linken, insluiten op een pagina of via een berichtenapp wilt versturen moet een MP4 zijn. Apples eigen spelers weigeren het net zo goed.

Matroska is ook niet ontworpen voor progressief streamen zoals MP4, dus het via gewone HTTP naar een speler sturen die begint voordat de download klaar is werkt slecht. Binnen een thuisnetwerk met een server die on demand transcodeert maakt niets daarvan uit — en dat is precies de situatie waarin een lade MOV-bestanden omzetten naar MKV zichzelf terugbetaalt.

Ze draait op je eigen processor, via de hardware-encoder die het besturingssysteem al aanbiedt, dus de tijd is evenredig met de lengte en resolutie en niet met de bestandsgrootte. Geen wachtrij, geen upload — normaal gesproken het traagste deel van een online omzetter.

De gratis grens is 100 MB per bestand. Camerabeelden komen daar snel overheen — 4K op 30 beelden per seconde vanaf een telefoon is ruwweg 170 MB per minuut — dus dit past bij clips en korte stukken, niet bij een hele kaart. Voor een hele bibliotheek is een desktopencoder die een nacht mag draaien het juiste gereedschap.

De hele omzetting gebeurt in dit tabblad, met de decoders en encoders die je computer al heeft. Er wordt niets verstuurd dat de video draagt, en dat is te zien in het netwerktabblad terwijl een bestand omgezet wordt.

Voor dit paar is het argument praktisch voor het principieel is. De beelden zijn van jou, ze zijn groot, en de bestemming is een machine in dezelfde kamer. Honderden megabytes naar de server van een ander sturen zodat het twee meter verderop weer terugkomt was nooit de slimme route, en het is precies waar een browsergebaseerde omzetter echt iets verbetert.