Wat is een MOV-bestand?

MOV is een container: een omhulsel voor stromen die door iets anders zijn gecodeerd. Het wordt gebruikt voor bewerken en uitzending.

De extensie is .mov en de volledige naam QuickTime Movie. Allebei zeggen ze minder dan wat het bestand kan bevatten, en daar gaat de rest van deze pagina over.

Apple bracht het in 1991 uit. De specificatie is QuickTime File Format.

Aan een formaat dat zo lang leesbaar is gebleven kun je iets toevertrouwen dat je over tien jaar terug wilt hebben.

Hij staat op papier en is uitvoerbaar, maar hoe de volgende versie eruitziet bepaalt de leverancier. In de praktijk is dat genoeg om het bestand te blijven openen; het is niet genoeg om erop te rekenen.

MOV draagt een alfakanaal mee, dus een logo houdt zijn zachte randen over alles wat erachter ligt in plaats van in een wit vak aan te komen.

Meestal bevat het H.264, HEVC en ProRes. Dit onderscheid zit achter de meeste «waarom speelt dit niet af»-vragen: twee bestanden met dezelfde extensie kunnen totaal verschillende coderingen bevatten, en een speler die de ene weigert kan prima uit de voeten met de andere.

Het verklaart ook waarom van container wisselen vaak snel en verliesvrij is terwijl van codec wisselen geen van beide is. Dezelfde stroom in een andere doos leggen schrijft de doos opnieuw; hercoderen schrijft het beeld opnieuw.

MOV kan meerdere geluidssporen en ondertitelsporen bevatten.

Dat telt vooral bij het converteren: wat het doel niet kan bevatten valt weg, meestal zonder waarschuwing.

Final Cut Pro, QuickTime Player en Adobe Premiere Pro lezen het, en de meeste programma’s van dezelfde soort ook.

Als een bestand niet opengaat ligt het zelden aan het formaat — vaker is het programma ouder dan het formaat. Converteren naar iets ouders is de betrouwbare weg eromheen, en daarvoor is de rest van deze site bedoeld.

Maar een deel van de browsers leest het.

Waar de ondersteuning ongelijk is, is een tweede formaat ernaast het gebruikelijke antwoord: de browser pakt wat hij begrijpt en niemand valt buiten de boot.

MOV is bedoeld om te openen en te wijzigen. Houd het bestand in dit formaat zolang het werk loopt, en exporteer eruit wanneer er een afgeronde versie nodig is.

Dat is de vorm van bijna elk MOV-probleem. Het bestand speelt vlekkeloos af in QuickTime, in Foto’s, op de telefoon die het opnam — en dan kan een collega op Windows het niet openen, of weigert een uploadformulier het. Er is niets mis met het bestand.

MOV is Apples container, en Apples software vult hem met dingen die Apples software begrijpt. Sommige daarvan zijn universeel en sommige niet, en de extensie verklapt niet welke. De eerste nuttige vraag gaat nooit over MOV; ze gaat over wat er in dit specifieke bestand zit.

QuickTime kwam eerst, in 1991. Toen MPEG in 2001 een container standaardiseerde voor het MPEG-4-tijdperk, namen ze QuickTimes bestandsstructuur als vertrekpunt, dus MP4 en MOV delen hun interne organisatie bijna volledig.

De gelijkenis is dicht genoeg dat veel software een naar .mp4 hernoemde MOV afspeelt, en omgekeerd. Dat is een feit over hoe verwant ze zijn, geen techniek om op te vertrouwen: het werkt wanneer de codecs erin toevallig ook door MP4 zijn toegestaan.

Dit is het verschil dat echt bijt. MOV kan ProRes dragen, Apples montagecodec, die bewust heel licht comprimeert zodat beeldmateriaal gesneden en herbeoordeeld kan worden zonder schade op te stapelen. Final Cut en steeds vaker de iPhone in professionele opnamemodus produceren het.

De kosten liggen op een andere schaal dan leveringsformaten. ProRes zit rond de één à twee gigabyte per minuut in high definition, dus tien minuten materiaal is gemakkelijk twintig gigabyte. Omzetten naar H.264 verkleint dat doorgaans met een factor vijftig zonder zichtbaar verschil op een scherm.

Standaard HEVC — H.265 — in een MOV-container, want dat halveert de opslagruimte die een opname kost. Een verstandige standaard voor de telefoon en een compatibiliteitsprobleem zodra het bestand vertrekt: oudere Windows-machines, veel televisies en montageprogramma’s decoderen geen H.265.

De instelling die dit verandert, staat bij de camera-opties, omschreven als meest compatibel in plaats van hoge efficiëntie, en neemt in plaats daarvan H.264 op tegen ongeveer het dubbele in omvang.

MOV kan transparantie dragen — video met echt doorzichtige delen, gebruikt voor titels, logo’s en animatieoverlays. ProRes 4444 en de Animation-codec ondersteunen dat beide.

MP4 heeft daar in het algemeen geen equivalent, dus zo’n bestand omzetten platst de transparantie permanent op een achtergrond, meestal zwart. Is een MOV een grafisch element bedoeld om over iets anders te liggen, laat hem dan MOV blijven tot de compositie klaar is.

MOV kan meer dragen dan beeld en geluid: een timecode-spoor voor synchronisatie van meerdere camera’s, meerdere audiosporen voor aparte microfoons, hoofdstukmarkeringen, en de oriëntatievlag die een telefoonvideo rechtop houdt.

Het meeste hiervan overleeft een omzetting naar MP4 maar gedeeltelijk. Oriëntatie komt betrouwbaar over. Meerdere audiosporen vallen meestal samen tot het eerste, en timecode gaat meestal verloren.

Windows decodeert al jaren H.264 in MOV, dus heel veel MOV-bestanden openen zonder extra software. De mislukkingen clusteren rond twee dingen: HEVC, waarvan Microsoft de decoder als betaalde add-on levert, en ProRes, dat het systeem nooit heeft ondersteund.

Het symptoom verschilt nuttig tussen de twee. HEVC geeft doorgaans een expliciete melding over een ontbrekende codec. ProRes levert vaker stilte, een zwart beeld of een onbehulpzame algemene fout op.

Zet om wanneer de video af is en naar een persoon gaat: H.264 in MP4 speelt af op vrijwel elk apparaat gemaakt deze eeuw. Voor een ProRes-bestand is dit geen compromis, het is precies het punt — het montageformaat heeft zijn werk gedaan.

Zet niet om terwijl er nog gemonteerd wordt. Elke herencodering kost een generatie, en ProRes bestaat er juist voor dat herhaald renderen geen schade opstapelt. Zet eenmalig om, aan het eind, vanaf de bron van hoogste kwaliteit die je nog hebt.

Een op upload gebaseerde converter moet het bestand tweemaal verplaatsen, en een ProRes-clip van twintig gigabyte overschrijdt wat de meeste diensten überhaupt accepteren. Omzetten in de browser vermijdt dat helemaal: niets wordt verstuurd, geen wachtrij, geen daglimiet.

Gegeven dat MOV-bestanden overwegend persoonlijk beeldmateriaal recht van een telefoon zijn, telt dat zwaarder dan de megabytes. Voor een clip boven de grens is het eerlijke antwoord een desktopprogramma zoals HandBrake, dat het bestand ook op je eigen machine houdt.