MP3 naar OGG omzetten

Ogg is een omhulsel en geen codec op zich, en heeft in de loop der jaren Vorbis, Opus en FLAC gedragen. Lange tijd betekende «.ogg» in de praktijk gewoon Vorbis, en veel richtlijnen en handleidingen gebruiken de twee woorden nog altijd door elkaar.

Wat hier geschreven wordt is Opus: de huidige codec van Xiph.Org, beter dan Vorbis bij elke bitrate en door elke actuele speler gelezen. Noemt een richtlijn specifiek Vorbis en niet «Ogg», controleer dat dan voordat je iets indient — bij een geautomatiseerde controle maakt dat soms verschil.

Vrije-softwareprojecten meden MP3 om een concrete juridische reden: het formaat was gepatenteerd, en het verspreiden van een encoder of decoder betekende licenties afsluiten. Ogg Vorbis was juist ontworpen als het onbelaste alternatief, en een generatie aan projectregels is daaromheen geschreven.

Die patenten zijn intussen verlopen en Fraunhofer stopte in 2017 met het licentiëren van MP3. De juridische grond onder de regel is dus weg, terwijl veel beleid gewoon is blijven staan — uit gewoonte of uit voorkeur voor een open specificatie. Volg het beleid dat je gekregen hebt; het is vooral goed om te weten dat de reden historisch is.

Een deel van het argument overleeft de juridische kant ervan. Opus en de Ogg-container liggen vast in publieke RFC’s, geïmplementeerd in referentiecode die iedereen kan lezen en niet bepaald door een licentiehouder die de voorwaarden kan wijzigen. Voor een project dat over dertig jaar nog leesbaar moet zijn, is dat een echte eigenschap.

De technische kant is intussen ook omgedraaid. In de jaren negentig betekende Ogg kiezen een compatibiliteitsoffer voor een ideologisch voordeel; nu is Opus gewoonweg de betere codec bij elke bitrate die een bijdrager zou kiezen.

De MP3 wordt gedecodeerd en met een andere codec opnieuw gecodeerd — dat is een tweede ronde verlieslatende compressie op geluid dat er al één achter de rug heeft. Dat is onvermijdelijk zodra de MP3 het enige is wat je hebt.

Bestaat er ergens nog een betere bron — een WAV van de sessie, een verlustloze kopie, een hogere bitrate op de oorspronkelijke site — dan levert die een eerstegeneratie Opus-bestand op zonder opgestapelde schade, en dat verschil blijft bestaan in elke kopie die er later van gemaakt wordt.

Opus is efficiënt genoeg dat een band op of iets boven de bronbitrate de tweede omzetting vrijwel onhoorbaar maakt. Veel hoger gaan is verspilling, want het kwaliteitsplafond lag al vast op het moment dat de MP3 gemaakt werd.

Lager gaan is de echte valkuil, vooral bij een indiening met een bestandsgroottelimiet. Twee ronden compressie op een lage instelling stapelen op, en spraak verdraagt dat veel beter dan muziek. Bij een limiet is een gesproken opname naar mono zetten meestal een grotere winst dan de bitrate verlagen.

Ogg splitst een stream in pagina’s met elk een positiemarkering, wat een speler laat spoelen zonder vanaf het begin te lezen en een nauwkeurige duur laat tonen voordat het afspelen begint. Er is ook ruimte voor een blok benoemde tekstvelden om het bestand te beschrijven.

Dat komt ongeveer overeen met wat een getagde MP3 al bood. Het praktische verschil is dat de Ogg-velden eenvoudig en consistent geïmplementeerd zijn, terwijl ID3 drie decennia aan versies heeft opgestapeld waar niet elk programma het eens over is.

Voor de meeste bestemmingen van deze bestanden — een wikipagina, een repository, een documentatiesite, een desktopprogramma — is Ogg-ondersteuning compleet en al jarenlang zo. Elke actuele browser decodeert Opus zonder plug-in.

Hardware is de uitzondering: een autoradio, sommige televisies, oudere draagbare spelers en verschillende hifi-streamers spelen het niet af. Voor een bijdrage aan een project speelt dat geen rol; voor een muziekbibliotheek voor onderweg wel.

Een omgezet Ogg-bestand ziet er hetzelfde uit of het nu van een studiomaster of van een lagebitratedownload komt, en de volgende bijdrager die het hergebruikt heeft geen manier om dat te zien behalve dezelfde spectrogram-inspectie die elke omzetting verraadt.

Zet de herkomst daarom ergens duurzaams: het uploadformulier, de bestandsbeschrijving, een tekstveld in de stream zelf. Dat kost één zin en voorkomt dat een herbewerkte MP3 stilletjes de archiefkopie wordt van iets waarvan een betere bron nog bestaat.

Opus zit standaard in elke browser, dus deze omzetting begint meteen zonder iets op te halen — anders dan een MP3-doel, waarvoor eerst een WebAssembly-encoder gedownload moet worden.

Er kunnen honderd bestanden per keer worden neergezet, elk tot 100 MB, en het geheel komt terug als één ZIP. Er wordt niets verstuurd, dus een grote reeks kost processortijd en geen bandbreedte.